Konur og kvenfÚl÷g


Varnir gegn ßsŠknu kvenfˇlki


BrÚf landlŠknis til Barnaverndarnefndar

BrÚf frß landlŠkni til Barnaverndarnefndar ReykjavÝkur 29. desember 1932 ■ar sem fjalla­ er um heilbrig­islega ■ř­ingu ■ess a­ h÷fninni Ý ReykjavÝk vŠri loka­ og eftirlit haft me­ ■vÝ a­ kvenfˇlk sŠkti ekki Ý skipin. Borgarskjalasafn ReykjavÝkur: Barnaverndarnefnd ReykjavÝkur. Askja 23. Ţmislegt. TÝmabil 1932-1958.

Fram kemur Ý nřrri regluger­ um framkvŠmd siglingaverndar nr. 265/2008 a­ markmi­ hennar sÚ „a­ koma ß og framkvŠma vi­eigandi rß­stafanir til a­ tryggja vernd skipa, ßhafna, far■ega, farms, hafna og hafnara­st÷­u, siglinga og skipasamgangna fyrir hry­juverkum og ÷­rum vÝsvitandi ˇl÷gmŠtum a­ger­um“. Ůri­ji kafli regluger­arinnar fjallar um gŠslu, v÷ktun og afm÷rkun hafnara­st÷­u og haftasvŠ­a. Ůar kemur m.a. fram Ý flokki 2 a­ tilgangur afm÷rkunar sÚ a­ „torvelda ˇvi­komandi a­gang a­ hafnara­st÷­u e­a haftasvŠ­i. Afm÷rkun skal vera ■annig ˙r gar­i ger­ a­ einhvern tÝma taki a­ komast yfir e­a Ý gegnum gir­inguna“.

UmrŠdd regluger­ var a­ einhverju leyti sett Ý framhaldi af umrŠ­u um siglingavernd og verndarߊtlana til a­ tryggja ÷ryggi hafna og ■eirrar starfsemi sem ■ar fer fram auk ■ess a­ varna ■vÝ a­ hry­juverkamenn nřti sÚr skipaflutninga til a­ koma fram ßformum sÝnum um hermdarverk.

UmrŠ­u um ÷ryggismßl hafnarinnar er ekkert nř af nßlinni og hefur ÷­ru hvoru skoti­ upp kollinum. ═ ßrslok 1932 var ReykjavÝkurh÷fn til umrŠ­u hjß Barnaverndarnefnd ReykjavÝkur og ■ß einnig um hvort rÚtt vŠri a­ gir­a hana af.

═ brÚfi barnaverndarnefndar til hafnarstjˇrans Ý ReykjavÝk dags. 3. desember 1932 kemur me­al annars fram a­ jafnt eldri og yngri st˙lkur, sumar jafnvel innan 16 ßra aldurs, hafi vani­

komur sÝnar a­ kv÷ldi dags og a­ nŠturlagi ˙t Ý skip ■au, innlend og erlend sem liggja hÚr ß h÷fninni og vi­ hafnargar­ana og dvelja ■ar nŠturlangt innan um ˇ■ektan og misjafnlega vanda­an sjˇmannalř­. Ůykir ■etta, sem von er, allsendis ˇsŠmandi og bera vott um afar lßgt si­fer­isßstand Ý bŠnum, sem bŠjarb˙ar hvorki vilja nÚ geta una­ vi­ lengur, endur hefur ■rßfaldlega veri­ kvarta­ undan ■essu og n˙ nřlega vi­ Barnaverndarnefnd ReykjavÝkur, sem me­ tilliti til st˙lkna innan 16 ßra aldurs beri a­ hlutast til um a­ bˇt ver­i rß­in ß ■essu n˙ ■egar.

Nefndin skorar ß hafnarstjˇra a­ hlutast til um ■a­ a­

ReykjavÝkurh÷fn ver­i loka­ frß kl. 6 a­ kveldi til kl. 6 a­ morgni dag hvern framvegis enda hafist enginn ˇvi­komandi vi­ Ý skipum ß hinu loka­a svŠ­i ß ■eim tÝma ■annig, a­ sett sÚ gir­ing umhverfis h÷fnina allssta­ar ■ar sem ■urfa ■ykir og nau­synlegt er, e­a ß anna hßtt svo tryggilega umb˙i­, a­ hŠgt sÚ a­ hindra alla ˇe­lilega og ˇ■arfa umfer­ ˇvi­komandi manna a­ kveldi dags og a­ nŠturlagi ˙t Ý skip ■au er Ý h÷fninni liggja e­a vi­ hafnargar­ana, enda sÚu nŠgir ver­ir ■ar ß sta­num til a­ hindra slÝka umfer­ ... .

Svipa­ kemur fram Ý brÚfi frß Vilmundi Jˇnssyni, landlŠkni til formanns Barnaverndarnefndarinnar hinn 29. desember 1932, en ■ar segir:

╔g sta­festi hÚr me­ ■au ummŠli mÝn Ý samtali vi­ y­ur fyrir nokkru sÝ­an, a­ ■a­ Štti a­ geta haft verulega heilbrig­islega ■ř­ingu, ef h÷fninni hÚr Ý ReykjavÝk vŠri loka­ og eftirlit haft me­ ■vÝ, a­ lauslßtt kvenfˇlk sŠkti ekki Ý skip, sem ■ar liggja. En a­ ■vÝ munu allmikil br÷g­, eins og n˙ er. Hefi Úg bori­ mig saman vi­ kynsj˙kdˇmalŠkni Hannes Gu­mundsson um ■etta, og lÝtur hann ß mßli­ ß sama hßtt og Úg. Bar hann erlendan skipstjˇra, sem hann ■ekkir, fyrir ■vÝ, a­ erfi­ara vŠri or­i­ a­ gŠta skipa hÚr vi­ hafnarbakkann fyrri ßsŠknu kvenfˇlki en Ý h÷fnum Su­urlanda, sem ■ˇ eru alrŠmdar. Ůarf ekki a­ ˙tskřra ■a­, hverja ■ř­ingu slÝkt hlřtur a­ hafa fyrir ˙tbrei­slu kynsj˙kdˇma, ■vÝ a­ alkunnugt er, a­ farmenn eru ■ar hinir hŠttulegustu sˇttberar.

Barnaverndarnefnd tˇk mßli­ upp a­ nřju ßri­ 1934 en ßn ßrangurs. ═ brÚfi Barnaverndarnefndar og Barnaverndarrß­s til bŠjarrß­s 27. oktˇber 1936 var enn ß nř Ýtreku­ krafa ■eirra um afgir­ingu ß hafnarsvŠ­inu

svo a­ unglingarnir ver­i eigi lengur ofurseldir ■eirri miklu hŠttu, sem af ■vÝ stafar, a­ ■eir hafi algj÷rlega ˇhindra­an a­gang a­ h÷fninni og skipum ■eim er ■ar liggja.

Hafnarstjˇrn fÚkk mßli­ til umsagnar, en h˙n taldi „ßstŠ­ulaust“ a­ sinna tilmŠlum l÷greglustjˇra og sta­festi bŠjarstjˇrn neitun hafnarstjˇrnar.

Ůetta mßl ßtti eftir a­ ver­a oft til umrŠ­u ß nŠstu ßrum og ßratugum, bŠ­i gir­ingar vi­ h÷fnina og aukin l÷ggŠsla. Ůa­ var sÝ­an ß ßrinu 2004 Ý kj÷lfar lagasetningar og umrŠ­u um m÷guleg hry­juverk og ÷ryggismßl hafnanna a­ ßkve­i­ var a­ Mi­bakki ReykjavÝkurhafnar yr­i loka­ur ÷llu fˇtgangandi fˇlki. Settar voru upp gir­ingar til a­ tryggja a­ enginn ˇvi­komandi gŠti nßlgast skip sem ■ar hef­u vi­komu.


Ůetta efni er frß:
Borgarskjalasafni ReykjavÝkur
Texti: Svanhildur Bogadˇttir.